Το top-wrapping είναι μια τεχνική που περιλαμβάνει το πέρασμα των χορδών της κιθάρας από την επάνω πλευρά της χορδιέρας, αντί να περνούν από πίσω όπως γίνεται συνήθως. Δημιουργείται έτσι ένα επιπλέον μήκος χορδής, καθώς την περνάς αντίστροφα, την τυλίγεις πάνω από την χορδιέρα και στη συνέχεια πάνω από τα saddles της γέφυρας. Αν θέλεις να δοκιμάσεις το top-wrapping, καλύτερα να χρησιμοποιήσεις ένα καινούργιο σετ χορδών αντί να επανατοποθετήσεις το ήδη υπάρχον.

Όσον αφορά τις τροποποιήσεις κιθάρας, είναι μία από τις πιο απλές που μπορεί να κάνει κανείς. Είναι επίσης πλήρως αναστρέψιμη. Αλλά γιατί τόσοι κιθαρίστες την προτιμούν; Μπορεί να προκαλέσει σπάσιμο χορδών ή άλλα προβλήματα;

Το top-wrapping είναι μια τεχνική περάσματος χορδών που έχει χρησιμοποιηθεί από πολλούς διάσημους κιθαρίστες όλα αυτά τα χρόνια, όπως οι Billy Gibbons και ο Joe Bonamassa, ο οποίος πρόσφατα εξήγησε τη μέθοδό του στον Dinesh στο Gibson Gear Guide. Οι λόγοι για τους οποίους οι κιθαρίστες εφαρμόζουν το top-wrapping διαφέρουν, αλλά ο Bonamassa το χρησιμοποιεί σε όλες τις Gibson Les Paul κιθάρες του, γιατί πιστεύει ότι προσφέρει πιο “μαλακή” αίσθηση στο παίξιμο, παρόμοια με το να αλλάζεις ένα σετ χορδών πάχους 11′ με ένα σετ 10.5′. Αλλά γιατί συμβαίνει αυτό;

Πρώτα απ’ όλα, η χορδιέρα τύπου Stop Bar έχει σχεδιαστεί για να λειτουργεί ως σημείο αγκύρωσης των χορδών. Είναι επίσης ρυθμιζόμενη σε ύψος, ώστε οι χορδές να έχουν τη σωστή γωνία (break angle) πάνω από τα saddles της γέφυρας. Μερικοί κιθαρίστες πιστεύουν ότι όταν βιδώνεις την χορδιέρα πολύ χαμηλά, κοντά στο σώμα της κιθάρας, δημιουργείται πιο άμεση σύνδεση μεταξύ χορδών και οργάνου, βελτιώνοντας το sustain και τον τόνο. Ωστόσο, αυτό μπορεί να δημιουργήσει υπερβολικά απότομη γωνία πάνω στα saddles ή να ασκήσει υπερβολική πίεση σε πιο ευαίσθητες, παλαιού τύπου γέφυρες.

Το top-wrapping θεωρείται από πολλούς ως μια λύση που συνδυάζει τα καλύτερα και από τις δύο πλευρές, καθώς σου επιτρέπει να κατεβάσεις πλήρως την χορδιέρα/tailpiece, ενώ οι χορδές διατηρούν πιο ήπια γωνία πάνω από στην γέφυρα. Έτσι, απολαμβάνεις τα πιθανά οφέλη της καλύτερης επαφής χορδιέρας–σώματος, με μικρότερη πίεση στη γέφυρα και μειωμένη τάση στις χορδές.

Το αν το top-wrapping κάνει διαφορά στον ήχο ή στην αίσθηση είναι ένα θέμα που προκαλεί έντονες συζητήσεις σε κιθαρίστες. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι βελτιώνει τον τόνο και το sustain της κιθάρας, ενώ άλλοι πιστεύουν ότι οι διαφορές είναι τόσο μικρές που δύσκολα γίνονται αντιληπτές.

Στο παρακάτω βίντεο του DylanTalksTone, ο δημιουργός δοκιμάζει μια Gibson Les Paul χρησιμοποιώντας ένα δυναμόμετρο ελατηρίου και διαπιστώνει ότι για να ανέβει μια χορδή κατά ένα ολόκληρο τόνο απαιτείται περισσότερη τάση σε σχέση με το παραδοσιακό πέρασμα των χορδών. Το αποτέλεσμα αυτό του φάνηκε απρόσμενο, καθώς περίμενε το αντίθετο.

Μια συζήτηση στο The Les Paul Forum εξερευνά το θέμα πιο βαθιά, με τον B Ingram να εξηγεί γιατί πιστεύει ότι οι χορδές μπορεί να φαίνονται πιο «μαλακές» με το top-wrapping, παρόλο που απαιτούν μεγαλύτερη τάση στο bending. Γράφει:

«Αφού έκανα top-wrap στις χορδές, ένιωσα ότι έγιναν πιο μαλακές (μπορώ πλέον να κάνω bending μέχρι τέταρτη καθαρή ή και παραπάνω στις χορδές D & G). Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στην τάση και την ελαστικότητα. Το πάχος της χορδής, το μήκος κλίμακας και το ύψος κουρδίσματος καθορίζουν την τάση της χορδής (ή αλλιώς, “το ύψος του ήχου είναι το αποτέλεσμα του πάχους της χορδής, του μήκους κλίμακας και της τάσης”).

«Αλλά τα υλικά έχουν και έναν βαθμό ελαστικότητας. Η ελαστικότητα είναι μια σταθερά ανά μονάδα μήκους για το υλικό. Αν έχεις 9 μέτρα χορδής, λυγίζει και τεντώνεται πιο εύκολα από 7-8 εκατοστά της ίδιας χορδής, αφού κουρδιστούν στο ίδιο ύψος. Το συνολικό μήκος της χορδής (συμπεριλαμβανομένου αυτού πέρα από το nut και πέρα από το saddle) συμβάλλει στη συνολική ελαστικότητα/“μαλακότητα”, εκτός αν η χορδή είναι «κλειδωμένη» στο nut ή/και στο saddle.

«Αν έχεις βρεθεί ποτέ κοντά σε ένα μεγάλο πλοίο, το γνωρίζεις ήδη αυτό. Τα χοντρά πλεκτά νάιλον σχοινιά που χρησιμοποιούνται για να δένουν τα πλοία στην προβλήτα χρησιμοποιούνται επίσης (σε μικρό μήκος) για διελκυστίνδα. Στη διελκυστίνδα, όταν τραβάς το σχοινί, μετακινείται αμέσως η αντίπαλη ομάδα. Όταν όμως εκατοντάδες μέτρα από το ίδιο σχοινί δένουν ένα πλοίο, αυτό μπορεί να τεντωθεί 6 έως 12 μέτρα ή και περισσότερο. Η ελαστικότητα ανά μονάδα μήκους είναι ίδια, αλλά το μεγαλύτερο συνολικό μήκος δίνει περισσότερη “μαλακότητα”.

«Το top-wrapping αυξάνει ελαφρώς το συνολικό μήκος της χορδής, γι’ αυτό και αυξάνει ελαφρώς και την αίσθηση ευκαμψίας (slinkiness).»

Το top-wrapping γενικά θεωρείται ασφαλές για τις κιθάρες, αλλά είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι μπορεί να αλλάξει την τάση στη γέφυρα και να επηρεάσει το intonation — αν και αυτό συνήθως διορθώνεται εύκολα με ένα μικρό σετάρισμα.

Μερικοί κιθαρίστες έχουν αναφέρει ότι με το top-wrapping οι κιθάρες τους ξεκουρδίζονται πιο εύκολα. Ορισμένοι κατασκευαστές ενδέχεται να μην το προτείνουν, και η εφαρμογή του μπορεί να ακυρώσει την εγγύηση. Με την πάροδο του χρόνου, υπάρχει επίσης η πιθανότητα η τριβή από το τμήμα της χορδής που ακουμπά επάνω στην χορδιέρα να προκαλέσει επιπλέον φθορά.

Παρόλο που κάποιοι το υποστηρίζουν έντονα, δεν υπάρχει ολοκληρωμένη επιστημονική απόδειξη ότι το top-wrapping βελτιώνει τον τόνο ή το sustain της κιθάρας—αυτό πιθανόν εξαρτάται από το ίδιο το όργανο και πολλούς άλλους παράγοντες. Στο παραπάνω βίντεο του Rob Galley, καταλήγει ότι δεν μπορούσε να διακρίνει διαφορά ανάμεσα στο παραδοσιακό πέρασμα και το top-wrapping. Τα δικά σου αποτελέσματα μπορεί να διαφέρουν.

Είναι σημαντικό να λάβεις υπόψη τις πιθανές επιπτώσεις στην τάση της γέφυρας και στο intonation πριν αποφασίσεις να κάνεις top-wrap, και καλό είναι να συμβουλευτείς έναν επαγγελματία τεχνικό κιθάρας ή luthier αν έχεις αμφιβολίες ή ανησυχίες. Στο ειδικά διαμορφωμένο τμήμα επισκευής και συντήρης μουσικών οργάνων, που διαθέτουμε στον κατάστημά μας, θα βρεις απάντηση σε όλες σου τις απορίες. Δεν υπάρχει τίποτα κακό στο να αφήσεις το όργανό σου εντελώς όπως είναι, αν και πολλοί κιθαρίστες αγαπούν να πειραματίζονται — και αυτό είναι επίσης απολύτως εντάξει.

Συνολικά, το top-wrapping μπορεί να είναι μια χρήσιμη τεχνική για κιθαρίστες που θέλουν να πειραματιστούν με διαφορετικό ήχο και αίσθηση—έχει επίσης και μια ξεχωριστή αισθητική εμφάνιση. Παρότι η επιστήμη γύρω από αυτό δεν είναι ξεκάθαρη, εσύ πρέπει να είσαι ο κριτής. Άλλωστε, δεν κοστίζει τίποτα να το δοκιμάσεις. Άσε τα αυτιά σου να σε καθοδηγήσουν προς αυτό που ακούγεται καλύτερα και σου φαίνεται σωστό στο παίξιμο. Η πλειονότητα των οργάνων που χρησιμοποιούν χορδιέρα / tailpiece τύπο Stop Bar, μπορούν να τροποποιηθούν πανέυκολα με κάτι που σου επιτρέπει να πειραματιστείς με αυτή την τεχνική. Δοκίμασέ το!

Αν σε ενδιαφέρει σοβαρά ο ήχος σου, οι χορδές ηλεκτρικής κιθάρας αξίζουν περισσότερη προσοχή απ’ όσο νομίζεις. Οι χορδές είναι ο άμεσος σύνδεσμος ανάμεσα στα χέρια σου και τον ήχο σου, και με τον καιρό φθείρονται, χάνουν τη φωτεινότητά τους και επηρεάζουν τη συνολική σου απόδοση. Η τακτική αλλαγή χορδών δεν είναι απλώς συντήρηση—είναι απαραίτητη για να πετύχεις τον καλύτερο δυνατό ήχο και αίσθηση στο παίξιμο.

• Φρέσκια αίσθηση, καλύτερη απόδοση
  Τίποτα δεν συγκρίνεται με την αίσθηση ενός καινούργιου σετ χορδών. Οι νέες χορδές είναι πιο λείες, πιο άμεσες στην απόκριση και πιο εύκολες στο παίξιμο. Αντίθετα, οι παλιές χορδές μαζεύουν βρωμιά, ιδρώτα και λιπαρότητα από τα δάχτυλα, με αποτέλεσμα να γίνονται τραχιές και «βαριές». Αυτό μπορεί να σε επιβραδύνει και να κάνει τεχνικές όπως τα bends και το vibrato λιγότερο ακριβείς. Επίσης, καλό είναι να αποφεύγεις τις coated χορδές που «κρατάνε περισσότερο», εκτός αν θέλεις ο ήχος σου να είναι πιο «θαμπός».
• Βελτιωμένος τόνος και καθαρότητα
  Ένα από τα πιο εμφανή οφέλη της τακτικής αλλαγής χορδών είναι η βελτίωση του ήχου. Οι φρέσκες χορδές προσφέρουν λαμπερό, καθαρό και δυναμικό τόνο, βοηθώντας την κιθάρα να ξεχωρίζει στη μίξη. Με τον χρόνο, οι χορδές χάνουν τις υψηλές συχνότητες και αρχίζουν να ακούγονται «νεκρές». Αν ο ήχος σου φαίνεται «μπουκωμένος», οι φθαρμένες χορδές είναι συχνά η αιτία.
• Καλύτερο intonation και σταθερό κούρδισμα
  Οι παλιές χορδές δεν επηρεάζουν μόνο τον ήχο—επηρεάζουν και την ακρίβεια της κιθάρας. Μπορούν να δημιουργήσουν προβλήματα στο intonation, δηλαδή η κιθάρα να μην παίζει σωστά κουρδισμένη σε όλη την ταστιέρα. Επιπλέον, δυσκολεύονται να κρατήσουν το κούρδισμα, οδηγώντας σε συνεχείς διορθώσεις και εκνευρισμό κατά τη μελέτη ή το live. Οι καινούργιες χορδές τεντώνονται ομοιόμορφα και «κάθονται» γρήγορα, προσφέροντας σταθερότητα.

Πόσο συχνά πρέπει να αλλάζεις χορδές; Η ιδανική συχνότητα εξαρτάται από το πόσο παίζεις:

• Καθημερινά: κάθε 1–2 εβδομάδες
• Συχνά: κάθε 3–4 εβδομάδες
• Περιστασιακά: κάθε 2–3 μήνες

Αν παρατηρήσεις σκουριά, αποχρωματισμό ή θαμπό ήχο, σίγουρα ήρθε η ώρα για αλλαγή. Οι χορδές είναι αναλώσιμο υλικό—μην περιμένεις να σπάσουν.

Συμβουλές για μεγαλύτερη διάρκεια ζωής:

• Πλύνε τα χέρια σου πριν παίξεις
• Καθάριζε τις χορδές μετά από κάθε χρήση
• Αποθήκευε την κιθάρα σε καθαρό και στεγνό περιβάλλον ή σε μία σκληρή θήκη κιθάρας
• Χρησιμοποίησε καθαριστικά χορδών όπως το Dunlop 6582 Ultraglide String Cleaner ή παρόμοια προϊόντα

Τελικές σκέψεις
Η τακτική αλλαγή χορδών είναι ένας από τους πιο απλούς τρόπους να βελτιώσεις τον ήχο, την αίσθηση και τη συνολική εμπειρία παιξίματος. Είτε ηχογραφείς, είτε κάνεις πρόβα, είτε παίζεις live, οι φρέσκες χορδές εξασφαλίζουν ότι θα έχεις πάντα τον καλύτερο δυνατό ήχο και σταθερό κούρδισμα.

Σήμερα, υπάρχει μια μεγάλη ποικιλία προϊόντων για σωστή συντήρηση και τον καθαρισμό κιθάρας. Ανάλογα με το σημείο και το είδος της επιφάνειας που θέλεις να καθαρίσεις, υπάρχει και το αντίστοιχο προϊόν. Για παράδειγμα, αν θέλεις να αναζωογονήσεις το χρώμα μιας σκούρας ταστιέρας – συνήθως από rosewood – τότε το κατάλληλο υγρό καθαρισμού είναι το λεμονέλαιο  / lemon oil (δεν ενδείκνυται για ανοιχτόχρωμα ξύλα όπως το maple).

Αν θέλεις να επαναφέρεις τη γυαλάδα στο σώμα του οργάνου, τότε μπορείς να χρησιμοποιήσεις ένα καθαριστικό/γυαλιστικό κιθάρας όπως το Dunlop 65 Formula. Μια μικρή ποσότητα σε ένα πανάκι καθαρισμού για κιθάρα αρκεί για να κάνει θαύματα, αφαιρώντας βρωμιά και δαχτυλιές και επαναφέροντας τη φυσική λάμψη στις γυαλισμένες επιφάνειες.

Ένα ακόμη πολύ δημοφιλές προϊόν είναι το καθαριστικό χορδών. Με το Dunlop 6582 Ultraglide String Cleaner μπορείς να διατηρείς τις χορδές σου πάντα «φρέσκες», παρατείνοντας τη διάρκεια ζωής τους με μια απλή εφαρμογή μετά από κάθε χρήση. Διαθέτει ειδική επιφάνεια εφαρμογής που απλώνει ακριβώς την απαραίτητη ποσότητα, ενώ ταυτόχρονα αποτρέπει το στέγνωμα του προϊόντος.

1. Τι είναι το Top Wrapping σε μια Gibson κιθάρα;

Το Top Wrapping είναι ένας εναλλακτικός τρόπος περάσματος των χορδών στις κιθάρες που διαθέτουν Tune-O-Matic γέφυρα και Stop Bar Tailpiece, όπως οι περισσότερες Gibson Les Paul, SG, ES-335 και άλλες παρόμοιες κατασκευές. Αντί οι χορδές να περνούν από το πίσω μέρος του tailpiece προς τη γέφυρα, περνούν πρώτα μέσα από το μπροστινό μέρος του stop bar και στη συνέχεια «τυλίγονται» πάνω από αυτό πριν κατευθυνθούν προς τη γέφυρα. Η τεχνική αυτή χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες από πολλούς γνωστούς κιθαρίστες και αποτελεί μία από τις πιο δημοφιλείς τροποποιήσεις που μπορεί να κάνει κάποιος χωρίς να αλλάξει κανένα εξάρτημα της κιθάρας του.

2. Επηρεάζει πραγματικά το Top Wrapping τον ήχο της κιθάρας;

Η επίδραση στον ήχο είναι υπαρκτή, αλλά συνήθως πιο διακριτική από όσο πιστεύουν πολλοί κιθαρίστες. Οι υποστηρικτές του Top Wrapping αναφέρουν ότι προσφέρει ελαφρώς πιο ανοιχτό χαρακτήρα, καλύτερη απόκριση στις δυναμικές και μεγαλύτερη αίσθηση «ζωντάνιας» στο όργανο. Άλλοι θεωρούν ότι οι διαφορές είναι ελάχιστες ή δύσκολα αντιληπτές σε πραγματικές συνθήκες παιξίματος. Αυτό που συμφωνούν οι περισσότεροι είναι ότι το μεγαλύτερο όφελος του Top Wrapping δεν βρίσκεται τόσο στον ήχο όσο στην αίσθηση που αποκτά η κιθάρα κατά το παίξιμο. Μην ξεχνάς ότι το πιο σημαντικό είτε ηχογραφείς, είτε κάνεις πρόβα, είτε παίζεις live, είναι οι φρέσκες χορδές που εξασφαλίζουν ότι θα έχεις πάντα τον καλύτερο δυνατό ήχο και σταθερό κούρδισμα.

3. Πώς επηρεάζει το Top Wrapping την αίσθηση και το παίξιμο;

Το βασικό πλεονέκτημα του Top Wrapping είναι ότι αλλάζει τη γωνία με την οποία οι χορδές περνούν πάνω από τη γέφυρα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι χορδές να δίνουν την αίσθηση ότι είναι πιο μαλακές και πιο εύκολες στα bends, παρότι το πραγματικό gauge παραμένει ακριβώς το ίδιο. Πολλοί κιθαρίστες παρατηρούν πιο άνετο vibrato, λιγότερη αντίσταση στα bends και γενικά πιο «ελαστική» συμπεριφορά των χορδών. Για αυτόν τον λόγο το Top Wrapping είναι ιδιαίτερα δημοφιλές σε blues, rock και classic rock κιθαρίστες που βασίζονται πολύ στην εκφραστικότητα του αριστερού χεριού.

4. Είναι ασφαλές να κάνω Top Wrapping στην Gibson μου;

Ναι, το Top Wrapping θεωρείται απόλυτα ασφαλές όταν γίνεται σωστά. Δεν απαιτεί μόνιμη μετατροπή, δεν χρειάζεται τρύπημα ή αλλαγή εξαρτημάτων και μπορεί να επανέλθει εύκολα στην αρχική κατάσταση οποιαδήποτε στιγμή. Μάλιστα, σε ορισμένες περιπτώσεις βοηθά στη μείωση της υπερβολικής γωνίας των χορδών πάνω από τη γέφυρα, κάτι που μπορεί να συμβεί όταν το stop bar είναι βιδωμένο πολύ χαμηλά. Το μόνο που χρειάζεται είναι προσοχή κατά την αλλαγή χορδών ώστε να αποφευχθούν γρατζουνιές στο tailpiece από την επαφή των χορδών με το μέταλλο.

5. Αξίζει να δοκιμάσω το Top Wrapping στη Gibson μου;

Αν αναζητάς έναν εύκολο, δωρεάν και απολύτως αναστρέψιμο τρόπο να πειραματιστείς με την αίσθηση της κιθάρας σου, τότε το Top Wrapping αξίζει σίγουρα μια δοκιμή. Πολλοί κιθαρίστες το υιοθετούν μόνιμα επειδή προτιμούν την πιο άνετη αίσθηση στις χορδές, ενώ άλλοι επιστρέφουν στην κλασική διάταξη μετά από μερικές ημέρες δοκιμών. Δεν υπάρχει σωστό ή λάθος· η επιλογή εξαρτάται από το προσωπικό στυλ παιξίματος, την ένταση των bends που χρησιμοποιείς και το πώς θέλεις να «αισθάνεται» η κιθάρα στα χέρια σου. Επειδή η διαδικασία είναι απλή και δεν κοστίζει τίποτα, αποτελεί μία από τις πιο δημοφιλείς δοκιμές που μπορεί να κάνει ένας κάτοχος Gibson κιθάρας.